TÌM KIẾM
Số lượt truy cập
Thông tin chi tiết
Toạ đàm chia sẻ kinh nghiệm về chính sách trả lương theo vị trí việc làm của Cộng hòa Pháp

Trong khuôn khổ hợp tác nghiên cứu khoa học giữa Viện Khoa học tổ chức nhà nước (Viện KHTCNN) và Đại sứ quán Cộng hòa Pháp tại Hà Nội, ngày 17/06/2019, được sự hỗ trợ của Đại sứ quán Cộng hòa Pháp tại Hà Nội, Viện KHTCNN đã phối hợp với Vụ Tiền lương tổ chức tọa đàm chia sẻ kinh nghiệm về chính sách trả lương theo vị trí việc làm của Cộng hòa Pháp. Chuyên gia thuyết trình tại buổi tọa đàm là ông Jean-François VERDIER, Thanh tra tài chính cao cấp (hàm Thứ trưởng), Bộ Kinh tế và Tài chính của Cộng hòa Pháp. Các đại biểu tham dự gồm có đại diện của Đại sứ quán Cộng hòa Pháp tại Hà Nội, đại diện Lãnh đạo, chuyên viên, nghiên cứu viên, giảng viên các đơn vị thuộc và trực thuộc Bộ Nội vụ.


TS. Nguyễn Ngọc Vân, Viện trưởng Viện KHTCNN phát biểu khai mạc tọa đàm

Phát biểu tại buổi Tọa đàm, TS. Nguyễn Ngọc Vân, Viện trưởng Viện KHTCNN nhấn mạnh, Hội nghị Trung ương 7 Khóa XII đã ban hành Nghị quyết số 27-NQ/TW về cải cách chính sách tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và người lao động trong doanh nghiệp, trong đó đã xác định: “Trong khu vực công, Nhà nước trả lương cho cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang theo vị trí việc làm, chức danh và chức vụ lãnh đạo, phù hợp với nguồn lực của Nhà nước và nguồn thu sự nghiệp dịch vụ công, bảo đảm tương quan hợp lý với tiền lương trên thị trường lao động…”. Tính ưu việt của trả lương theo vị trí việc làm là bảo đảm thực hiện nguyên tắc “làm công việc gì hưởng lương theo công việc đó”, tiền lương gắn với năng lực, trình độ và kết quả làm việc của cán bộ, công chức, viên chức, không chỉ phụ thuộc vào thâm niên, kinh nghiệm công tác.

Ở Việt Nam hiện nay, bên cạnh việc tiếp tục rà soát bổ sung, hoàn thiện hệ thống văn bản pháp lý về vị trí việc làm và các tiêu chí đánh giá, phân loại cán bộ, công chức, viên chức gắn với từng vị trí việc làm trong khu vực công để làm căn cứ tuyển dụng, sử dụng, đánh giá và đặc biệt là để đổi mới chính sách trả lương đối với cán bộ, công chức, viên chức theo vị trí việc làm, việc học hỏi, tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm về chính sách trả lương theo vị trí việc làm của nước ngoài như Cộng hòa Pháp – quốc gia mà Việt Nam có nhiều điểm tương đồng là việc làm cần thiết hiện nay.


Ông Jean-François VERDIER chia sẻ kinh nghiệm chính sách trả lương của Cộng hòa Pháp

Tại buổi tọa đàm, Ông Jean-François VERDIER chia sẻ, tiền lương của công chức Pháp gồm 2 hợp phần: tiền lương theo ngạch bậc (theo hệ số) và tiền lương theo phụ cấp (tiền thưởng). Đối với tiền lương theo ngạch bậc (theo hệ số), công chức nhà nước chia làm ba loại tùy theo trình độ tuyển dụng: Loại A và A+, cho chức năng quản lý cấp cao và lãnh đạo; Loại B cho chức năng quản lý cấp trung; Loại C cho các chức năng thực thi. Một ngạch được chia làm nhiều bậc theo hệ số, mỗi bậc có một thời hạn cụ thể; mỗi bậc tương ứng với một hệ số, tương ứng với số điểm, Chính phủ sẽ xác định giá trị của một điểm theo khoảng cách đều đặn. Hiện nay, một điểm hệ số tương đương với khoảng 4,70 euros. Như vậy, lương theo hệ số của một công chức được tính đơn giản bằng cách nhân hệ số với giá trị của một điểm. Đối với tiền lương theo phụ cấp (tiền thưởng) được tính căn cứ vào: tính chất của công và kết quả trong công việc gắn với đánh giá cá nhân; các khoản tiền phụ cấp liên quan đến tính chất của công việc gồm rất nhiều khoản khác nhau và mọi công chức đều có thể được hưởng, theo các mức độ khác nhau. Những khoản phụ cấp này nhiều hay ít phụ thuộc vào từng vị trí và tính chất công việc.

Những khoản tiền phụ cấp liên quan đến kết quả công việc gắn với đánh giá cá nhân, trước năm 2010, việc đánh giá này được tính theo điểm số, thường là trên 20 điểm và phụ cấp thường được tính tỉ lệ theo điểm. Việc cho điểm này đã biến đổi theo thời gian, đến năm 2010 đã bị xóa bỏ và thay thế bởi một bản đánh giá bằng văn bản và bản nhận xét sau phỏng vấn trao đổi nghề nghiệp hàng năm.

Đánh giá công chức bằng phỏng vấn trao đổi nghề nghiệp được thực hiện hàng năm với từng cá nhân và do cấp trên trực tiếp thực hiện, nhằm đảm bảo cho công chức mỗi năm đều được trao đổi với cấp trên trực tiếp của mình; đồng thời, củng cố mối liên hệ giữa đánh giá cá nhân, lựa chọn thăng tiến và định mức tiền thưởng của cơ quan hành chính dành cho công chức. Nội dung cuộc trao đổi xoay quanh kết quả công việc mà công chức đã đạt được; cách thức thực hiện nhiệm vụ được giao; các mục tiêu cần đạt; cách thức phục vụ; các kiến thức thu được từ kinh nghiệm nghề nghiệp; nhu cầu đào tạo và định hướng phát triển nghề nghiệp. Buổi trao đổi này sẽ được ghi lại bằng văn bản, chính cấp trên trực tiếp đã phỏng vấn công chức sẽ lập và ký văn bản đánh giá này, báo cáo cơ quan quản lý công chức thông qua trước khi thông báo cho công chức. Bản đánh giá này phản ánh giá trị nghề nghiệp của công chức và khi cần, sẽ được đưa ra xem xét để nâng bậc, ngạch hoặc tính phụ cấp thưởng.

Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất là xác định sự xứng đáng. Hiện nay, việc tăng lương của công chức trong nền công vụ chủ yếu dựa vào tiêu chí thâm niên, đảm bảo việc tăng lương tự động hàng năm. Do vậy, trong suốt thời gian làm việc, một công chức được trả lương theo các biểu lương cố định với các lần tăng lương khi được chuyển sang bậc, ngạch cao hơn mà không gắn với mức độ hiệu quả công việc đạt được của cá nhân. Điều này dẫn đến sự không công bằng giữa các công chức. Nếu một công chức thực hiện tốt công việc của mình và đầu tư công sức cao hơn mức trung bình thì cũng không thể được thưởng một cách xứng đáng cho sự đầu tư cá nhân. Bên cạnh đó, một công chức làm việc không hiệu quả và làm cho những đồng nghiệp của mình phải cố gắng làm thay, cũng không bị giảm lương mà vẫn có thể tiếp tục được nâng bậc lương nhờ vào số năm công tác. Như vậy, hệ thống này không khuyến khích đạt hiệu quả cao trong công việc. 

Công chức hoàn thành công việc được giao phải thể hiện trên bốn khía cạnh gồm: kết quả công việc; chất lượng công việc; phẩm chất cá nhân về mặt con người; sự đầu tư cá nhân, nghĩa là năng lượng bỏ ra để cố gắng đạt được một mục tiêu, mà có thể chưa đạt mục tiêu đó. Câu hỏi đặt ra là, công chức có quyền mong đợi được tưởng thưởng cho sự hoàn thành công việc trên bốn khía cạnh không? Câu trả lời là, có nhưng rất khó. Rất ít các trường hợp được tưởng thưởng cho sự xứng đáng của cá nhân. Các đơn vị hành chính địa phương thích hình thức thưởng “bán tập thể ”, nghĩa là thưởng cho sự thông minh, sáng tạo, hoàn thành nhiệm vụ của tập thể và sự phối hợp, cộng tác tốt trong công việc gắn với hình ảnh nền công vụ hơn, thông qua thưởng cho các nhiệm vụ cụ thể và thưởng cho các dự án. Bởi vì, so sánh năng suất của tất cả các vị trí công việc là rất phức tạp. Xác định sự xứng đáng liệu có thể sử dụng cách đánh giá theo sự hài lòng chung của những người hưởng dịch vụ như một tiêu chí cho việc tính thưởng để khuyến khích một số công chức?. Để đo lường sự hài lòng của người dân “những người đóng thuế”, Chính phủ Pháp thực hiện những cuộc điều tra thăm dò mức độ hài lòng qua các biểu mẫu trên trang web để đánh giá một cơ quan hành chính nói chung, hoặc cụ thể hơn một bộ phận nào đó. Nhưng sau đó cũng khó để đánh giá sự xứng đáng của một công chức cụ thể … 

Một mặt, xem xét bản chất của công việc và mặt khác là các phương diện của tính hiệu quả trong công việc đã dẫn đến sự không rõ ràng trong tổng lương của các công chức, từ đó xuất phát ý tưởng đơn giản hóa. Và các công cụ được đưa ra là: PFR: Phụ cấp chức năng và kết quả, được thực hiện từ năm 2010 đến 2015.
RIFSEEP: Chế độ phụ cấp tính đến chức năng, sự bó buộc, kinh nghiệm và cam kết nghề nghiệp, được thực hiện từ năm 2015.


Quang cảnh buổi tọa đàm

Cơ cấu lương của nền công vụ Pháp: Tỉ lệ của lương theo hệ số và phụ cấp trong tổng lương của một công chức có thể được tóm tắt như sau: Loại C và giảng viên: từ 90 đến 95 % lương theo hệ số, tương ứng từ 10 đến 5 % phụ cấp; Loại B: tương ứng 80/20; Loại A: 70/30; Loại A +: từ 40 đến 70 % phụ cấp. Một điểm quan trọng đó là, phần lương theo phụ cấp không được tính để tính lương hưu. Có thể thấy, vị trí cao càng cao, càng quan trọng thì phụ cấp càng lớn. Tóm lại, lương của công chức Pháp tính theo ngạch bậc nhân với giá trị một điểm (4,70 euros) và phụ cấp theo vị trí việc làm mà công chức đảm nhiệm.


Đại diện Viện KHTCNN tặng quà lưu niệm cho các chuyên gia

Phát biểu kết luận buổi tọa đàm, Lãnh đạo Viện Khoa học tổ chức nhà nước đã cảm ơn sự nhiệt tình giúp đỡ, hỗ trợ của Đại sứ quán Cộng hòa Pháp đã mời chuyên gia đến chia sẻ. Những nội dung, kinh nghiệm mà chuyên gia đã trình bày về vấn đề trả lương theo vị trí việc làm là nguồn thông tin tham khảo hữu ích trong quá trình cải cách hành chính và cải cách chế độ tiền lương theo vị trí việc làm ở Việt Nam hiện nay đang xây dựng. Đồng thời, Lãnh đạo Viện KHTNN cũng bày tỏ mong muốn phía Đại sứ quán Cộng hòa Pháp tại Hà Nội hỗ trợ hơn nữa trong nghiên cứu chuyên môn thuộc lĩnh vực của Bộ Nội vụ để củng cố, gắn kết và tăng cường mối quan hệ giữa hai bên, góp phần xây dựng phát triển một nền hành chính hiện đại cho Việt Nam./.

Tin, ảnh: Đỗ Hồng





















Trang chủ | Giới thiệu | Trợ giúp | Sitemap | Liên hệ | ENGLISH
Giấy phép số: 53/GP-TTĐT cấp ngày 25/04/2012 của Bộ Thông tin & Truyền thông 
Bản quyền 2011 - Viện Khoa học tổ chức nhà nước 

Địa chỉ: Số 8 Đường Tôn Thất Thuyết, Quận Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội

ĐT: (024) 6282 6778 - Fax: (024) 6282 6787

Email: vienkhtcnn@isos.gov.vn